www.hayatisaglik.com | kan tahlili, idrar tahlili, hastalıklar, sağlık bilgileri, beslenme, diyet.



Artrit nedir ?



Eklemlerin iltihaplanması nedeniyle ortaya çıkan bir eklem bozukluğuna “artrit” adı verilir.

Yüzden fazla artrit çeşidi olsa da en fazla görülen formu olan “osteoartrit” travma, enfeksiyon veya yaşlılık sebebiyle oluşur.

Genellikle 60 yaşın üzerinde görülse de, 20-30’lu yaşlarda da rastlanabilen osteoartrit, eklemlerin doğal yapısının bozulmasına sebep olur.

Osteoartrit en çok kalça, bacak ve parmak eklemlerinde görülür.

 

Osteoartrit belirtileri yavaş gelişir.

Etkilenen eklemleri hareket ettirdiğinizde görülen ağrı osteoartritin en temel belirtisidir. Ayrıca eklemde sertlik ile beraber bir gıcırtı sesi gelmesi de sık rastlanan bulgulardandır. Tipik olarak görülen sabah sertliği, uyandıktan sonra yarım saat içinde geçer. Ellerde artrit gelişimi varsa parmak eklemlerinde ağrılı veya ağrısız şişlikler görülebilir.

Osteoartrit en çok yük taşıyan eklemlerde gelişir. Kalça eklemleri, diz eklemleri ve omurga vücudumuzda en çok yük kaldıran eklemlerdir. Ayrıca parmaklarda da artrit görülür. Bunun dışında, bir enfeksiyon veya travma olmadığı sürece diğer eklemlerde görülmesi nadirdir.




 

Osteoartritin sebebi nedir?

Sağlıklı bir eklem yapısı; kemik, kıkırdak ve eklem sıvısından oluşur. Kıkırdak ve eklem sıvısı hareket esnasında kemik uçlarının birbirine sürtünmesini önler. Yaşlanmanın etkisiyle veya enfeksiyon ve travma gibi nedenlere bağlı olarak bu kıkırdak hasar görür ve özelliğini kaybeder. Kemik uçları açığa çıkar ve birbirine sürtündükçe ağrıya sebep olur.

 

Osteoartrit risk faktörleri nelerdir?

Yaşlanma en önemli risk faktörüdür.

Cinsiyet de önemlidir; 50 yaş üstü kadınlarda erkeklere oranla daha fazla artrit görülür.

Bunların yanında, değiştirilebilen risk faktörleri de vardır: Örneğin, travmalar artrit gelişimine sebep olabilir. Ayrıca, obezite de önemli bir risk faktörüdür. Obeziteden en çok vücut ağırlığını taşıyan kalça ve diz eklemleri etkilenir.
 

Osteoartritin günlük yaşama etkisi nedir?

Artrit, herkesi farklı şekilde etkiler. Bazı kişilerde çok az belirti görülürken, bazı kişiler günlük aktivitelerini etkileyecek oranda ağrı ve eklem sertliği bulguları verirler.Örneğin;

  • Parmaklarında osteoartritartrit olan kişi düğme ilikleme gibi basit bir işi yapmakta bile zorlanır. Parmak eklemlerinde ağrılı şişlikler ve kemik büyümeleri olabilir.
  • Diz eklemleri yakalandığında, merdiven inip çıkmak, sandalyeye oturup kalkmak veya çömelip doğrulmak en sık belirtilen şikayetlerdir.
  • Kalça eklemleri tutulursa, yürümede zorlanmak, topallamak, kalçada ağrı duymak gibi yakınmalardan söz edilir.
  • Ayakta baş parmakta meydana gelen ağrı ve hassasiyet, özellikle dar ve topuklu ayakkabıların giyilmesini imkansız hale getirir.

 

Osteoartrit teşhisi nasıl konur?

Doktorunuzun osteoartrit teşhisi koyabilmesi için sizi rahatsız eden tüm belirtileri eksiksiz bir şekilde anlatmanız gerekir. Ayrıntılı olarak bu bilgileri verdikten sonra, doktorunuz sizi muayene eder ve sizden röntgen, MR gibi görüntüleme (Bakınız:MR nedir?) tekniklerinden bir veya birkaçını yaptırmanızı isteyebilir. Böylece etkilenmiş olan eklemlerinizdeki hasarın derecesi hakkında bilgi edinilmiş olur. Ayrıca bazı kan tahlillerinin yardımıyla eklemlerinizdeki artritin ayırıcı tanısını yapabilir.

 

Osteoartritin uzun dönemde etkileri nelerdir?

Artrit nedeniyle, hareket kısıtlılığı, şekil bozuklukları; örneğin, çarpık bacaklar görülür. Omurgada omurlar arası gelişen kemik çıkıntılar, sinirlerin sıkışmasına neden olup, ağrılara, karıncalanma ve uyuşukluklara yol açabilir.

 

Osteoartrit tedavisi nasıl yapılır?

Eklemlerde hasara uğrayan kıkırdağın harabiyetini durduran bir tedavi yoktur. Ancak eklem fonksiyonları güçlendirilebilir. Bunun için fizik tedavi yapılarak eklemin esnekliği sağlanır ve eklem çevresi kaslar güçlendirilir. Sıcak ve soğuk uygulamalarla da ağrı giderilmeye çalışılır. Parmak atelleri veya diz bantları eklemlerdeki baskıyı azaltarak destekleyici olarak tedaviye katkıda bulunurlar.

İlaç tedavisi: Artrit bulguları ortaya çıktığında çeşitli ağrı kesici ilaçlar kullanılabileceği gibi ağrıyan yere jel ve krem benzeri uygulamalar da yapılabilir. Ağrılar dayanılmaz hale geldiğinde ise doktorunuz tarafından eklem içine kortizon enjeksiyonu yapılabilir. Ayrıca, kondroitin ve glukozamin gibi preparatlar çok fazla reklamı yapılsa ve önerilse de faydaları bilimsel olarak kanıtlanmamıştır. Vitaminlerin ise artrit için bir faydaları yoktur.

kemik hastalıkları

Alınması gereken önlemler: En önemlisi kilo vermektir. Birkaç kilo vermek bile artrit bulgularını geriletebilir. Kilo vermekle vücut yükü azaldığından, hasarlı kemik uçlarına olan baskı da azalır. Böylece kişinin ağrısı hafiflediği gibi uzun dönemde eklemlerin daha fazla hasarlanması da engellenir. Artrit hastaları, ağrılarını artıracağını düşündüğü için egzersizden kaçınırlar. Ancak çok ağır olmayan, yüzme, yürüyüş, bisiklete binme gibi egzersizler eklem çevresi kasları kuvvetlendireceği için önerilir. Sizin için hangi egzersizin uygun olduğunu fizyoterapistinize danışabilirsiniz.

diz protezi

Ameliyat: İlaç veya fizik tedavi ile düzelmeyen ve sizi günlük aktivitelerden uzaklaştıracak derecede artan şikayetleriniz varsa cerrahi sizin için bir seçenek olabilir. Doktorunuzun görüşü doğrultusunda yapılacak olan cerrahi operasyon ile hasarlı eklemin yerine bir protez takılabilir. Bu amaçla en sık değiştirilen eklemler kalça ve diz eklemleridir.



Bu yazılar da ilginizi çekebilir:


FaceBook ta paylaş


***Bu konu ile ilgili görüş bildirmek ve soru sormak için; alttaki YORUM FORMU 'nu kullanınız.


loading...
Etiketler: , , , ,


Yorum Yazınız

Comment Spam Protection by WP-SpamFree