Laktat testi nedir ?

Yorum Gönder
Laktat testi, kandaki veya beyin omurilik sıvısındaki (BOS) laktat seviyesini ölçer.
Kanda oksijen düzeyinde azalma laktatın seviyesinde yükselmeye neden olur. Oksijen azalmasının yanı sıra laktatın aşırı üretimi veya kandan temizlenmesini engelleyen durumlar da laktatı yükselten sebeplerdir.
Hücreler tarafından besinlerin enerjiye dönüştürülmesi esnasında ortaya çıkan maddelerden biri olan laktat, kanın asiditesine göre laktik asit halinde de bulunabilir. Çeşitli hastalıklarda yapılan bir test olmasının yanında, sporcuların performansı ile ilgili olarak da kullanılır.

Laktat düzeyinin artmasının sebepleri nelerdir ?


Normal şartlar altında kanda ve BOS’da düşük düzeyde bulunan laktat, oksijen yetersizliği durumunda iskelet kasları, beyin ve daha birçok dokuda daha fazla üretilerek kan seviyesi yükselir.
Aslında, solunum havası ile aldığımız oksijen enerji üretimine yeterli olduğu sürece kanda laktat artışı görülmez. Fakat daha fazla enerjiye ihtiyaç duyulduğunda, örneğin spor yaparken kasların çalışması için daha fazla enerji gerektiğinde, yeterli oksijen sağlanamazsa, vücut kaslar için gerekli enerjiyi sağlamak için farklı bir yol kullanır. Bu yol ile de kaslara enerji sağlanır ancak bu yolun dezavantajı daha verimsiz bir enerji bilançosu ve yan ürün olarak laktatın açığa çıkmasıdır.

laktat

Laktat kan düzeyi nasıl dengelenir ?

Açığa çıkan laktat karaciğer tarafından ortadan kaldırılır fakat karaciğerin temizleyeceğinden daha fazla laktat üretimi olursa, laktat birikmeye başlar ve seviyesi yükselir.

Laktat testi için gerekli örnek nedir ?

Test, koldan alınan kan veya BOS’da yapılır.


Laktat testi neden yapılır ?
  • Nefes alıp vermede zorluk, hızlı soluk alıp verme, solukluk, koma gibi oksijen yetersizliğinin bulguları olduğunda,
  • Dokulara yeterli oksijen ulaşıp ulaşmadığının saptanmasında,
  • Kandaki asiditenin araştırılmasında,
  • Tüm vücuda yayılmış bir enfeksiyon (sepsis) varlığı düşünüldüğünde,
  • Kişide şok durumu geliştiğinde,
  • Kalp krizi, kalp yetmezliği gibi kalp ile ilgili sorunlar bulunduğunda,
  • Böbrek yetmezliğinde,
  • Laktat yüksekliği bulunanlarda gidişatı izlemede,
  • Menenjit varlığı düşünüldüğünde, doktorlar tarafından laktat testi istenebilir.

Laktat testi normal değerleri nelerdir ?

Aşağıda verilen değerler testin yapıldığı laboratuvara, test edilen kanın atardamardan veya toplardamardan alındığına, kullanılan metoda ve testin yapıldığı cihaza göre değişiklik gösterebilir.

Atardamar laktat değeri: 0.5-1.6 mmol/L arasında
Toplardamar laktat değeri: 0.5-2.2 mmol/L arasındadır.

Yüksek değerler ne ifade eder ?
  • Aşırı egzersiz, spor veya aktivite,
  • Kansızlık,
  • Vücuttan aşırı su kaybı,
  • Sepsis,
  • Kalp krizi,
  • Kalp yetmezliği,
  • Akciğer hastalıkları,
  • Akciğerlerde sıvı toplanması,
  • Karaciğer hastalıkları,
  • Böbrek hastalıkları,
  • Menenjit,
  • Alkol zehirlenmesi.

Testin sonucunu etkileyen faktörler nelerdir ?
  • Şeker hastalığı tedavisinde kullanılan metformin veya tüberküloz tedavisinde kullanılan izoniazid gibi ilaçların kullanımı kan laktat düzeyinin belirlenmesinde yanlışlıklara sebep olabilir.
  • Test öncesi egzersiz yapılması,
  • Test öncesi alkol kullanımı,
  • Kan alımı sırasında turnikenin çok uzun süre kullanılması.
Test sonuçları mutlaka doktorunuz tarafından değerlendirilmelidir.

BUNLARDA İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR:

Yorum Gönder

loading...
EMAİL gönder yazılar ADRESİNE GELSİN